क्रान्तिकारीहरुको जीवन असाधारण घटनाहरुले भरिपूर्ण हुन्छ । मन र विचारबीच कैयन समय द्वन्द्व हुन्छ, व्यक्तिगत जीवन र महान सामूहिक जीवनबीच अन्तरविरोध हुन्छ । तर पनि क्रान्तिकारीहरु हरेक परिस्थिति चिरेर अघि बढ्छन् ।

परिवर्तनले त संघर्ष र बलिदान मागेको हुन्छ ।

चिनियाँ कम्युनिष्ट पार्टीका शीर्ष नेता माओत्सेतुत्सेतुङको जीवनमा पनि यस्ता कैयन क्षणहरु छन् । कहिले श्रीमती गुमाउनु परेको पीडा, कहिले छोरा युद्धमा गुमाएको दुख । तर उनले जापानी साम्राज्यवाद र घरेलु सामन्तवादविरुद्ध क्रान्तिको झण्डा कहिल्यै झुक्न दिएनन् । र, आज चीन विश्व साम्राज्यवाद सामु दरिलो पहाड बनेर उभिन सफल बनेको छ।

सन् १९३४ तिर चिनियाँ कम्युनिष्ट पार्टीको इतिहासमा निकै ठूलो संकट आयो । प्रतिक्रियावादी  च्यांग काइशेकको सेनाहरुले जनसेनाहरुलाई चारैतिरबाट घेराबन्दी गरे । त्यो घेरालाई तोडेर अघि बढ्नु सामान्य थिएन । र, चिनियाँ कम्युनिष्ट पार्टीले एउटा कठीन बाटो रोज्यो । त्यो थियो लामो अभियान अर्थात लङ मार्च ।

लामो मार्च सन् १९३४–१९३५० चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीको नेतृत्वमा भएको एक ऐतिहासिक सैन्य यात्रा थियो, जुन च्याङ काइशेकको कुओमिन्ताङ सेनाबाट बच्नका लागि रेड आर्मीले प्रारम्भ गरेको थियो। करिब ८०,००० सैनिकहरू जियाङ्सी प्रान्तबाट निस्किएर एक वर्षभन्दा बढी समयसम्म ९,००० किलोमिटरभन्दा लामो यात्रा गर्दै हिमश्रृंखला, विशाल नदी, दलदल र हिमाली भेगहरू पार गर्दै उत्तरपश्चिम चीनतर्फ बढेका थिए। यो यात्रामा भोक, रोग, शत्रुको आक्रमण र कठोर प्रकृतिको सामना गर्दै अन्ततः करिब ८,००० देखि १०,००० सैनिक मात्र गन्तव्यसम्म पुग्न सफल भए। सन् १९३५ को झुनयी सम्मेलनले यो यात्रालाई थप ऐतिहासिक बनायो, जहाँ माओ त्सेतुङको नेतृत्व पुनः स्थापित भयो र उनले पार्टीलाई नयाँ रणनीतिक दिशानिर्देश दिए। लामो मार्च यद्यपि एक सैनिक फिर्ती थियो, तर यसले कम्युनिस्ट क्रान्तिको आत्मबल, त्याग र संकल्पको प्रतीकका रूपमा चिनिँदै अन्ततः सन् १९४९ मा जनवादी चीनको स्थापना हुने मार्ग खोल्यो।

यही लङ मार्च चलिरहेको बेला माओकी पत्नी गर्भवती बनिन् । माओका लागि यो निकै भावनात्मक क्षण थियो । एकातिर सुत्केरी श्रीमती, अर्कोतर्फ क्रान्तिको नेतृत्व । उनकी श्रीमती घरमा भएको त एउटा कुरा हुन्थ्यो तर उनी पनि सँगै थिइन । युद्धमोर्चामैं । यही मनोदशालाई चित्रण गरेर बनाइएको चलचित्र हो–द लङ मार्च   

को थिइन हे चचेन ?

रेड आर्मीको समयमा माओ त्सेतुङकी पत्नी हे चचेन  एक साहसिक र प्रख्यात महिला थिइन्।  १६ वर्षीया हे चचेन सन् १९२५ मा जियाङ्सी प्रान्तको योंग्सिन काउन्टीकी पहिलो महिला कम्युनिस्ट सदस्य बनिन्। उनले १७ वर्षको उमेरमा योंग्सिन विद्रोहको नेतृत्व पनि गरेकी थिइन्। क्रान्तिको असफलतापछि उनी जिङ्गाङशानमा लडाइँ लड्न पुगिन् र त्यहाँकी पहिलो महिला सिपाही बनिन्। यहीँ, १८ वर्षीया हे चचेनको भेट ३४ वर्षीय माओ त्सेतुङसँग भयो र उनीहरू सन् १९२८ मा विवाह बन्धनमा बाँधिए।

सन् १९३४ अक्टोबरमा, उनी माओसँगै ऐतिहासिक लामो मार्चमा सहभागी भइन्। उनलाई रेड आर्मीका क्याडरहरूको विश्राम टुकडीमा राखिएको थियो। यात्रा सुरु गर्दा उनी फेरि गर्भवती थिइन्—यो उनको चौथो गर्भ थियो। कमजोर स्वास्थ्य र गर्भावस्थाका कारण उनको अनुहार अत्यन्त फिक्का देखिन्थ्यो, हिँड्न गाह्रो हुन्थ्यो, तर उनले विशेष हेरचाह लिन अस्वीकार गरिन्। उनी अरू सिपाहीसँगै बत्तीसवटा स्ट्रेचरमा पहरा दिन्थिन्। शिविरमा पुग्नेबित्तिकै अरूका लागि बासको व्यवस्था मिलाउने उनको बानी थियो, अनि मात्रै आफू विश्राम लिने।

सन् १९३५ जनवरीमा झुनयी सम्मेलनपछि कम्युनिष्ट पार्टीमा माओको नेतृत्व पुनः स्थापित भयो। फेब्रुअरी २० मा रेड आर्मी दोस्रोपटक रातो नदी पार गर्दै गुइझो फर्कियो, लुशानगुआन जित्यो र झुनयी पुनः कब्जा ग¥यो। यो लामो मार्चपछिको सबैभन्दा ठूलो विजय थियो। त्यही समयमा हे चचेन बच्चा जन्माउने अवस्थामा थिइन्।

त्यस दिन दिउँसो, गुइझोको एउटा गाउँ हुँदै फौजले मार्च गर्दै थियो। अचानक हे चचेनको अनुहार निलो भयो, ओठ टोकिन्, पीडा असह्य भयो। स्वास्थ्यकर्मीहरू चिन्तित भए। अवस्था भयावह थियो, तैपनि सुत्केरीका लागि झुप्रो तयार गरियो। शत्रु पछ्याइरहेका थिए। त्यही बेला बम पड्किरहँदा छोरी जन्मिइन्।

लालसेनाहरु तितरबितर भए । एकछिनपछि माओ त्सेतुङ आए र सुत्केरी पत्नीप्रति सहानुभूति प्रकट गरे। बम आक्रमणका बाबजुद बच्चा सुरक्षित जन्मिइन्। माओले हाँस्दै भने, 'उनी रेड आर्मीकी सन्तान हुन्, उनी अपराजित छिन्।'

तर कठिन परिस्थिति भएकाले सुत्केरीपछि हे चचेनको राम्रो हेरचाह हुन सकेन। माओले आफ्ना अंगरक्षक छेन छाङफेङलाई नौ वटा चाँदीका सिक्का दिएर पोषिलो खानेकुरा किनेर ल्याउन भने। तर हे चचेनले त्यो थाहा पाएपछि ती डलर फिर्ता गरिन्। उनको भनाइ थियो, 'अझै लामो यात्रा बाँकी छ, यी सिक्काहरु माओको स्वास्थ्य र क्रान्तिको लागि बढी महत्वपूर्ण छन्।'

माओले उनलाई समझाए—'हामी कार्प माछा किनेर सँगै खानेछौं,' । कर गरेपछि उनले अनिच्छापूर्वक मानिन्। त्यो पैसाले जहाँ पुग्थिन्, उनले माओका लागि पोषिलो खानेकुरा ल्याउने गर्थिन्। तर त्यो समयमा नौ चाँदीका सिक्काले केही पनि पर्याप्त किन्न सकिंदैनथ्यो। माओले उनको खर्चबारे सोधेपछि हे चचेनले लुकाउन नसकी बताइन्—“मैले आमा दिएकी दुईवटा सुनको चुरा बेचेकी हुँ।” माओ भावुक भए र भने, “केही फरक पर्दैन, अब हामी तिम्री आमालाई नयाँ जनवादी चीन फिर्ता दिनेछौं।” हे चचेनले मुस्काउँदै भनिन्, “म त्यो दिनको प्रतीक्षा गरिरहेकी छु।”

सन् १९३५ मार्चको मध्यतिर, सूर्य पश्चिमतिर लागिसकेको थियो, मानिसहरू बासको तयारी गर्दै थिए। अचानक विमानको आवाज आयो। तुरुन्तै तुरही बजाइयो—सबैलाई लुक्न आग्रह गरियो, तर ढिलो भइसकेको थियो। तीनवटा शत्रु विमानहरूले बम खसाले।

शत्रु विमान उडेपछि अंगरक्षक वु जिकीङ हे चचेनको खोजीमा दौडे। उनले चचेनलाई रगतको भेलमा अचेत अवस्थामा भेटे। डाक्टर ली झीलाई ल्याएर उनले उपचार गरे। उनको शरीर श्य्रापनेलले भरिएको थियो, एउटा टुक्राले दाहिने हातबाट ढाडसम्म गहिरो चिरा पारेको थियो।

चेतमा आएपछि, हे चचेनले आफू फौजसँग यात्रा गर्न नसक्ने बताउँदै पछि बस्न चाहिन्। तर माओले भने, “हामी उनलाई गन्तव्यसम्म बोकेर लैजानेछौं”

अंगरक्षक, चिकित्सक र माओवादी साथीहरूको साथमा तीन महिनाको उपचारपछि उनी चमत्कारिक रूपमा निको भइन्। अब उनी लठ्ठी टेकेर हिँड्न सक्थिन्। त्यसपछि उनले पुनः यात्रा अगाडि बढाइन्।

सन् १९३५ अगस्टमा माओ र हे चचेन उत्तर पश्चिम सिचुआन पुगे। बाटो हिलोले भरिएको थियो, उनका खुट्टा कहिल्यै सुक्दैनथे। घाउहरू दुख्थे, तैपनि उनले गुनासो गर्दिनथिन्। कहिले काँही कमजोरीले उनी हिलामै लड्थिन्, तर साथीहरूले उठाइदिएर साथ दिँदा फेरि अघि बढ्थिन्।

अन्ततः सन् १९३५ डिसेम्बर १३ मा माओ त्सेतुङ र हे चचेन उत्तरी वायाओबाओमा सकुशल पुगे।

यही समयमा माओको मनोदशाका बारेमा यो चलचित्र बनाइएको छ।

नेतृत्व, बलिदान र क्रान्तिको एक मार्मिक चित्रण

द लङ मार्च आधुनिक चिनियाँ इतिहासको एक निर्णायक अध्याय — रेड आर्मीको १९३४–१९३५ को लामो मार्चमा आधारित एक सशक्त र भावनात्मक नाटकीय चलचित्र हो। वाङ लिमिनद्वारा निभाइएको माओ त्सेतुङको भूमिका, वाङ हुईको हे चचेनको भूमिकासहित कलाकारहरूको उत्कृष्ट अभिनयले यो चलचित्रलाई इतिहास मात्र होइन, मानवीय संवेदनाको कथा बनाएको छ।

फिल्मको केन्द्रमा रहेको सन् १९३५ जनवरीको झुनयी सम्मेलनपछि माओ त्सेतुङको नेतृत्व पुनः स्थापित हुन्छ। तर ऐतिहासिक दृष्टिले सफल देखिने यस क्षणमा माओ व्यक्तिगत रूपमा एक गम्भीर दुविधामा फस्छन् — लामो मार्चकै दौरान उनकी पत्नी हे चचेनले छोरीलाई जन्म दिन्छिन्। माओले एउटा नयाँ बच्चा र सुत्केरी पत्नीलाई युद्धको कठोरताबाट कसरी जोगाउने भन्ने चिन्ता गर्नुपर्ने अवस्था आउँछ, जबकि उनी रेड आर्मीको सम्पूर्ण नेतृत्वमा फर्किएका हुन्छन्।

चलचित्रले यस कठिन परिस्थितिलाई गहिरो संवेदनशीलतासाथ प्रस्तुत गर्छ। निर्देशकले प्रयोग गरेका प्राकृतिक दृश्य — हिमपहाड, नदी, दलदल, र ग्रामीण क्षेत्र — यात्राको कठोरता दर्शाउन अत्यन्त प्रभावकारी छन्। त्यसभित्र माओको आन्तरिक सङ्घर्ष — पार्टी र परिवारबीचको जिम्मेवारी — गहिरो रूपमा दर्शकसमक्ष प्रस्तुत गरिएको छ।

वाङ लिमिनको अभिनय गम्भीर, सन्तुलित र प्रभावशाली छ। उनले माओलाई केवल एक कठोर नेता होइन, एक पतिको रूपमा देखाउँछन्, जसले परिस्थिति र मानवीय संवेदनाबीच सन्तुलन खोज्न संघर्ष गरिरहेका हुन्छन्। वाङ हुईले हे चचेनको भूमिकामा बलियो आत्मबल, त्याग र करुणाको भाव व्यक्त गर्छिन्, जसले चलचित्रलाई थप संवेदनशील बनाएको छ।

यद्यपि फिल्मले कतिपय ठाउँमा देशभक्तिपूर्ण भावनालाई बढाइचढाइ गरेको देखिन्छ, यसले पात्रहरूको मनोवैज्ञानिक द्वन्द्व र व्यक्तिगत पीडालाई सजीव रूपमा देखाएर सन्तुलन कायम गर्छ। माओको "क्रान्ति बनाम परिवार" को द्विविधा चलचित्रको केन्द्रबिन्दु बनेको छ।

द लङ मार्च केवल सैनिक रणनीतिक फिर्तीको कथा होइन, यो एउटा नेता, पति र क्रान्तिकारीको मनभित्र चलिरहेको द्वन्द्वको गहिरो चित्रण हो। इतिहासको गहिराइभित्र लुकेका मानवीय कथाहरूको खोजी गर्ने दर्शकका लागि यो चलचित्र अनिवार्य रूपमा हेर्नैपर्ने कृति हो।

नेपाली जनताको लागि सम्प्रेशन ।