Search

आज विवाह पञ्चमी

आज विवाह पञ्चमी
बिवाह पञ्चमीको अवसरमा समस्त नेपालीजनमा हार्दिक मंगलमय शुभकामना व्यक्त गर्दछौं बाँपीझ्याला मिडिया परिवार प्रत्येक वर्ष मार्गशीर्ष शुक्ल पञ्चमीका दिन मनाइने विवाह पञ्चमी पर्व आज श्रीरामचन्द्र र सीताको पूजा आराधनासहित प्रतीकात्मक रुपमा विवाह गरिदिएर देशभर मनाइँदैछ । त्रेता युगमा आजअर्थात् मार्गशीर्ष शुक्ल पञ्चमीका दिन सीता र रामको विवाह भएको सम्झनामा आज देशभर राम सीताको पूजा आराधना गरी यो पर्व मनाउन लागिएको... Read More

दोलखाको भजन मण्डल खलक पूर्णविरामतिर किन ?

दोलखाको भजन मण्डल खलक पूर्णविरामतिर किन ?
केही वर्ष पहिले दोलखाको भजनको गाथा सुन्दा मनमा उत्साह बढ्थ्यो । यही कर्णकुञ्जमा गुञ्जन्थ्यो राग केदार, विवास, माधव, मालश्री, गोला, मंगलका भजन गीतहरू शुरु हुनुभन्दा पहिले शास्त्रीय भाकामा अलापिने तीखो स्वरहरू । त्यो भन्दा पहिले एकै समूहमा भएपनि दुई भागमा विभाजन गरेर भजन गाउने परम्परा छ । पहिले शुरुआत गर्नेलाई ‘जउला’ भनिन्छ भने त्यही पंक्ति दोहर्याउनेलाई ‘खउला’ भनिन्छ । यसको... Read More

धार्मिक समन्वयको नमुना : दोलखामा बौद्धधर्म

धार्मिक समन्वयको नमुना : दोलखामा बौद्धधर्म
सानु बेला देखि मलाइ संधै लाग्ने गरेको थियो दोलखामा संधै हिन्दु नेवार राजाहरुले शासन गरेका थिए । तर याहाँ बुद्ध धर्मका अनुयायीले गर्ने कार्य, मन्दिर र जात्रा पनि हुने गरेका छन् । हुन् त् काठमाडौँमा पनि हिन्दु तथा दौद्ध धर्मका प्रतिकहरुका उपस्थिति यस्तै छन् तर त्याहाँको कुरा बेग्लै । किनकि त्याहा त् काठमाडौँ नै मंजुश्रीले स्थापना गरेको किम्बदन्ती पाइन्छ र... Read More

भाइटीका-दिदीभाइ, दाजुबहिनीबीचको आत्मीयता, स्नेह र पुनर्मिलन गराउने पर्व

भाइटीका-दिदीभाइ, दाजुबहिनीबीचको आत्मीयता, स्नेह र पुनर्मिलन गराउने पर्व
फूलैफूल, रङ, उमङ्ग र उज्यालै उज्यालोको पर्वका रूपमा लिइने तिहार अर्थात् भाइटीका दिदीभाइ, दाजुबहिनीबीचको आत्मीयता, स्नेह र पुनर्मिलन गराउने पर्वका रूपमा लिइन्छ । टाढा भएका दिदीभाइ, दाजुबहिनीलाई नजिक बनाउने, उनीहरूबीचको सम्बन्ध प्रगाढ बनाउने पर्व उत्साह र उमङ्गका साथ भाइटीका मनाइन्छ । साहित्य स्रष्टा दानस मल्ल भाइटीकाको अवसरमा दिदीलाई समर्पण गरेर आफ्ना सिर्जनालाई यसरी पोख्छन्, सयपत्री र मखमली, घरको दायाँबायाँ ।पवित्र... Read More

तिहार झिलिमिली बत्ती र फूलको पर्व

तिहार झिलिमिली बत्ती र फूलको पर्व
बाँपीझ्याला, काठमाण्डौं ।तिहारसँगै उपत्यकाका घरहरुमा झिलिमिली बत्ती बालिएको छ । तिहारलाई फूल, रङ र उज्यालोको पर्वको रुपमा लिइन्छ । न त जाडो, न त गर्मी । यो मौसम पनि आफैँमा मनमोहक लाग्ने खालको छ । धनमाथि धन कमाइ होस् भन्ने उद्देश्यका साथ तिहारमा लक्ष्मीलाई पुजेर झिलिमिली बत्ती बाल्ने गरिन्छ । तिहार झिलिमिली बत्ती र फूलको पर्व हो । एक आपसमा... Read More

दोलखाको खड्गजात्रा एक, रूप अनेक स्वरूप !

दोलखाको खड्गजात्रा एक, रूप अनेक स्वरूप !
ऐतिहासिक शहर दोलखामा फुलपातीदेखी खड्गजात्रासम्म ५ दिन विशेष महत्वका साथ मनाउने गरेको पाईन्छ । यसै गरी आज खड्गजात्रा हो र दशैको एउटा अलग्गै विशेषता यसमा रहको छ । खड्ग जात्रा नेवारी पहिचानको दोश्रो रूप हो । यो जात्रा ठाउँ अनुसार फरक फरक रीतमा चलाइने अभिन्न जात्रा हो । यो जात्रा उपत्यकाका तीन शहर काठमाडौं, भक्तपुर, ललितपुरमा आ–आफ्नै तरिकाले नचाएर, डुलाएर... Read More

देशमै नभएको बाजाका धून ! दोलखाको गुण !!

देशमै नभएको बाजाका धून ! दोलखाको गुण !!
दोलखा त्यसै पनि एक मौलिकताले सजिएको प्राचीन शहर हो । भौगोलिक विविधताको त कुरै नगरौं । प्राकृतिक छटाहरूलाई नियाल्दा सदाबहार वनउपवन, चाँदी स्वरूपका गौरीशंकर हिमाल । अनी आफ्नै ताल र सुरमा कलल आवाजमा बगिरहेको दक्षिण पट्टीको तामाकोशी, यसै गरी सदैव बसन्त, फागु, असारे, गुन्ला, मालश्रीका रागहरू अलाप्दै निरन्तर बगिरहने अँधेरी खोला (खिङ्गौ झोर), दोल्ती खोला, चर्नावती नदीले भरिएको दोलखा ।... Read More

प्राचिन शहर दोलखामा बडा दशैं : घटस्थापना देखि कोजाग्रत पूर्णीमासम्म

प्राचिन शहर दोलखामा बडा दशैं : घटस्थापना देखि कोजाग्रत पूर्णीमासम्म
तिर्थनारायण जोशी/ भरत श्रेष्ठभीमेश्वर नगरपालिका–२ दोलखा आश्विन शुक्ल (दुर्गा) पक्ष परेवा घटस्थापनाका दिन देखि कोजाग्रत पूर्णिमाका दिन सम्म दोलखामा धुमधामका साथ बडादशैैं मनाइन्छ । दशैंको अगमन सङ्गै दोलखाका नेवार समुदायहरुले आ–आफ्नो घर आँगन सफा सुग्गर गरी, रङ्ग–रोगन गरी दशैंको लागी चाहिने सामग्रीहरु बन्दोवस्त गरी दशैं मनाउने तयारीमा लाग्छन् । घटस्थापनाका दिन देखि बाह् कुसुले दुई कसाहीको मनमोहक मालश्री धुनको बाजा... Read More

दोलखामा अष्टमीको दिनमा कुमार केटाले चोखोपानी थाप्नुको रहस्य !

दोलखामा अष्टमीको दिनमा कुमार केटाले चोखोपानी थाप्नुको रहस्य !
दोलखामा भैरहेको बडादसैंको महा अष्टमी अर्थात् दोलखा शहरमा मानिने नखत पर्व तर्फ केही चर्चा गरौं । दोलखाको मौलिकतामा दसैंको पाँच दिनलाई आफ्नै तरिकाले परिभाषित गरेको पाइन्छ । जस्तो कि घटस्थापनाको दिनलाई ‘स्वनतये न्हि, यसको अर्थ हो जमरा छर्ने दिन हो । जमरालाई दोलखाली भाषामा ‘नउरात भन्ने गरिन्छ । पूmलपातीको दिनलाई ‘मेस् स्याङ न्हि भन्ने गरिन्छ जसको तात्पर्य हो राँगो काट्ने... Read More

प्राचिन शहर दोलखामा दसैं र नवदुर्गा (भगवती) !

प्राचिन शहर दोलखामा दसैं र नवदुर्गा (भगवती) !
सृष्टिको प्रारम्भदेखि नै सुर (देवता) र असुर (दानव) बीच द्वन्द चर्कि नै रहन्थ्यो । देवताहरू महर्षि (ऋषि मुनि)हरूलाई यज्ञ, जप, तप गराई सृष्टिकर्ता ब्रम्हा पालनकर्ता बिष्णु र संहारकर्ता शंकर रिझाई शक्ति आर्जन गरी जीवन निर्वाह गर्दथे । देवताका शासक इन्द्र थिए जो आफ्नो दरबारमा अप्सरा, गन्धर्व, किन्नर–किन्नरी थुपारी भोग विलासमा लिप्त भैरहन्थे । उता असुरहरू आपूmलाई बलवान शक्तिशाली बनाउन कठोर... Read More
1 2 3 14
error: Content is protected !!